🔄 Losowy artykuł
Szlaki górskie Pociągiem dookoła Polski Podróże kulinarne Hotele-unikaty świata Parkingi przy lotniskach Łowiska Europy Campingi dla kamperów Imprezy — atrakcje w Polsce Poradnik pilota drona Wydarzenia i bilety Promocje bankowe Kamery na żywo Oferty Centrum Podróży Koliber Triper.pl Trip.FazaFM.com — plany podróży

Argument kosmologiczny

Argument kosmologiczny – jeden z rodzajów rozumowań mających na celu dowiedzenie istnienia Boga[1]. Arystoteles mówi o pierwszym poruszycielu jako przyczynie wszelkiego ruchu. Tomasz z Akwinu o pierwszej i samoistnej przyczynie, która jest podstawą wszelkiej przyczynowości w świecie.

Według teistów współczesna nauka, szczególnie kosmologia i drugie prawo termodynamiki, popierają kluczową przesłankę argumentu.

Do współczesnych obrońców argumentów kosmologicznych należą: William Lane Craig[2] i William L. Rowe[3].

Jedną z postaci dowodu jest dowód z przygodności[4].

Treść

Przesłanką rozumowania jest, że każdy skutek ma przyczynę. Cofając się w łańcuchu przyczynowym dojdzie się do pierwszej przyczyny wszystkiego, którą jest Bóg. Argument kosmologiczny opiera się na 3 przesłankach[2]:

  • Cokolwiek zaczyna istnieć, ma przyczynę swojego początku.
  • Wszechświat zaczął istnieć.
  • Dlatego wszechświat ma przyczynę swojego początku.

Krytyka

Według Immanuela Kanta argument zawiera niepoprawne założenia. Dowodzenie przyjmuje, że w łańcuchu przyczynowym nie można cofać się w nieskończoność, czego nie dowodzi. Niektóre warianty teorii kosmologicznej inflacji są zgodne ze wszechświatem odwiecznym. Również prawdziwość uważanej obecnie za niezgodną z obserwacjami teorii wszechświatów cyklicznych oznaczałaby, że powstanie wszechświata nie miało przyczyny, gdyż czasoprzestrzeń istniała od zawsze.

Według Davida Hume’a i buddystów nie istnieje powód, aby wnioskować, że następstwo połączonych zdarzeń musi mieć początek.

Według Richarda Dawkinsa rozumowanie jest wewnętrznie sprzeczne, gdyż zakłada, że wszystko musi mieć inną od siebie przyczynę, jednocześnie przyjmując, że Bóg nie ma innej od siebie przyczyny.

Według Petera Millicana[5], Bertranda Russela i Davida Hume’a[6] argument popełnia błąd złożenia.

Przypisy

  1. ↑ dowód kosmologiczny, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2021-09-30].
  2. ↑ a b The Kalam Cosmological Argument – Reasonable Faith [online], www.reasonablefaith.org [dostęp 2020-04-28] (ang.).
  3. ↑ Brian Davies, William L. Rowe. The Cosmological Argument. Pp. 273. (Princeton University Press, 1975.) $13.50. – John J. Shepherd. Experience, Inference and God. Pp. 190. (London: Macmillan, 1975.) £7., „Religious Studies”, 13 (1), 1977, s. 116–118, DOI: 10.1017/S0034412500009835, ISSN 1469-901X [dostęp 2020-04-28] (ang.).
  4. ↑ Chad Meister, Wprowadzenie do filozofii religii, Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2018, s. 117–128, ISBN 978-83-8142-046-4 (pol.).
  5. ↑ William L. Craig, William Lane Craig vs Peter Millican: The Cosmological Argument Part 1 [online], 2013.
  6. ↑ Cosmological Argument, „Stanford Encyclopedia of Philosophy”, 13 lipca 2004.

Bibliografia

  • Gerald O’Collins i Edward G. Farrugia, Leksykon Teologiczny, Kraków 1994.

Linki zewnętrzne

ℹ Źródło: artykuł „Argument kosmologiczny” w polskiej Wikipedii. Treść dostępna na licencji CC BY-SA 4.0; lista autorów w historii edycji. Wersja może się różnić od aktualnej na Wikipedii (kopia odświeżana okresowo).
💳 Revolut
Karta wielowalutowa do podróży — płacisz za granicą bez przewalutowań.
Odbierz kartę →
💰 ZEN.COM
Konta multiwalutowe i karty — płatności bez granic z poziomu aplikacji.
Sprawdź ZEN →
🌍 Wise
Przelewy za granicę po realnym kursie — bez ukrytych marż.
Wypróbuj Wise →
Linki polecające — obowiązują regulaminy usług.
FazaFM.com — radio i newsy Hrubek.pl — Hrubieszów blisko Ciebie Gorzkie Groszki — blog